TGRT'den Cemal Emre Kurt'un haberine göre 2025 yılı itibarıyla memur emeklisi ile işçi emeklisi arasındaki gelir uçurumu yüzde 46,64'e ulaşırken, uzmanlar mevcut hesaplama sisteminin acilen gözden geçirilmesi gerektiğini vurguluyor. 2016 yılında bu farkın sadece yüzde 18,65 seviyesinde olduğu düşünüldüğünde, dokuz yılda yaşanan artış dikkat çekici boyutlara ulaşmış durumda.
Farklı Zam Oranları Uçurumu Derinleştiriyor
Memur ve memur emeklilerinin aylıklarına toplu sözleşme hükümleri kapsamında yüzde 18,6 oranında zam yapılırken, SSK ve BAĞ-KUR emeklilerinin maaşları yalnızca yüzde 12,19 artırıldı. Temmuz 2025'ten bugüne kadar yapılan toplam artış incelendiğinde, SGK ve BAĞ-KUR emeklilerine yüzde 28, memur emeklilerine ise yüzde 40 oranında zam uygulandığı görülüyor. Bu farklılık, emekliler arasında giderek büyüyen bir gelir adaletsizliğine yol açıyor.
SGK Uzmanı İsa Karakaş, sistemin temelden sorgulanması gerektiğini belirterek "10 milyondan fazla emekli serzeniş içerisinde. Kök maaşı 8.200 lira olan kişiye yüzde 12,19 zam uyguladığımızda SGK'nın yapması gereken ödeme 9.119 lira olacaktı. Oysa memur emeklisi çalışırken yüzde 16, işçi emeklisi ise yüzde 14 kesinti ödüyor. Bu zammı tabana uyguladığımızda 18 bin 938 lira ortaya çıkıyor. Bu, devlet kasasından yüzde 110 üzerinde ödeme yapıldığı anlamına geliyor. Çünkü bu kesim çok az prim yatırıyor. SGK, 16 milyon emeklinin sesine kulak vermeli ve daha adaletli bir sistem getirmelidir" şeklinde konuştu.
Hesaplama Sistemi Emeklileri Mağdur Ediyor
SGK Uzmanı Özgür Erdursun, memur emeklilerinin maaşlarına toplu sözleşmede elde edilen hakların yanı sıra 6 aylık enflasyon farkının da eklendiğini hatırlatarak konuya farklı bir açıdan yaklaştı. Erdursun, hesaplama yöntemlerindeki değişikliklerin emekli aylıklarını olumsuz etkilediğini vurguladı: "2000 yılına kadar çalışmayla 3.600 prim günü olan bir emeklinin aylığı yeni zamla birlikte 25 bin liraya çıktı. Ancak 7-9 bin prim günüyle 2000-2008 sonrası emekli olan birinin maaşı sadece 18 bin 938 lira seviyesinde kaldı."
Erdursun, 2000 öncesi hesaplama sisteminin daha değerli olduğunu, sonrasında prim günlerinin emekli aylığı hesaplamasının değiştirildiğini ve büyümeden alınan payın yüzde 100'den 30'a düşürüldüğünü ifade etti. "Artık daha fazla çalışmak, daha fazla kazanmak anlamına gelmiyor. Devlet fazlayı kendisi tamamlıyor. Bu sistemde daha uzun süre çalışmanın avantaj sağlayacağı bir hesaplama modeline ihtiyaç var" dedi.
2027'de İntibak Düzenlemesi Bekleniyor
Türkiye Emekliler Derneği Genel Başkanı Kazım Ergün, mevcut aylık hesaplama sisteminin zayıflığı nedeniyle kök aylıkların değersizleştiğini vurguladı. Ergün, "Kök aylıklara yapılan zamlar emeklilerin gerçek gelirini artırmıyor. Her emekliye prim kazancına göre hak ettiği aylık ödenmelidir. Mevcut karma hesaplama sistemi emekliler arasında eşitsizlik doğuruyor. Geçim kriterlerini karşılayacak adil ve sürdürülebilir bir sisteme acilen dönülmeli" çağrısında bulundu. Uzmanlar, hükûmetin 2011'de yaptığına benzer bir intibak düzenlemesinin 2027 başında gündeme gelebileceğini öngörüyor.