Türkiye'nin sosyal güvenlik yapısını yeniden şekillendirecek reform paketi, emeklilik maaşlarının hesaplanma şeklinden kayıt dışı istihdama kadar birçok alanda köklü değişiklikler getiriyor. Özellikle düşük gelirli esnaf, sanatkâr, çiftçi ve mevsimlik işçiler için tasarlanan mikro sigorta programları ve prim süresine dayalı yeni maaş hesaplama sistemi dikkat çekiyor.
Mikro Sigorta ve Kolay İşverenlik Modeli Yaygınlaşıyor
Cumhurbaşkanlığı programında öne çıkan yeniliklerden biri, yüksek prim ödemeleri nedeniyle sigorta sisteminin dışında kalan düşük gelirli gruplar için özel mikro sigorta modellerinin hayata geçirilmesi. Bu sistemle gelir düzeyine göre farklılaştırılmış prim oranları belirlenecek ve daha fazla vatandaşın sosyal güvenlik hizmetlerinden yararlanması sağlanacak.
Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) başlattığı "kolay işverenlik" uygulaması da yaygınlaştırılacak. Şu anda ev işlerinde çalışanlar ve apartman görevlileri için e-Devlet üzerinden sigorta bildirimi yapılabiliyor. Yeni düzenleme ile bu kapsam genişletilerek farklı meslek grupları da sisteme dahil edilecek. İşyeri bildirgesi, işe giriş ve işten ayrılış bildirimlerinin muhasebeci desteği olmadan e-Devlet üzerinden yapılabilmesi sayesinde kayıt dışı istihdamın önüne geçilmesi hedefleniyor.
Prim Süresi Uzadıkça Emekli Maaşı Artacak
Programın en dikkat çeken maddelerinden biri, emekli maaşlarının hesaplama sistemindeki köklü değişiklik. Yeni sistemde "sigortalılık süresi arttıkça emekli maaşının artmasını öngören" bir model uygulanacak. Bu düzenleme ile erken emeklilik caydırılırken, uzun süre çalışmak teşvik edilecek. Az prim ödeyenler düşük, çok prim ödeyenler ise yüksek emekli maaşı alacak. Böylece hem bireysel hakkaniyetin sağlanması hem de aktif-pasif dengesinin korunarak sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.Ayrıca, maluliyet aylığı veya sürekli iş göremezlik raporu bulunan kişilerin iş gücüne yeniden katılabilmeleri için mesleki rehabilitasyon uygulamaları devreye alınacak.